خلاصه‌ای جامع از افشای منافع در واحدهای تجاری دیگر

استاندارد حسابداری 41: افشای منافع در واحدهای تجاری دیگر

هدف

هدف این استاندارد، الزام واحد تجاری به افشای اطلاعاتی است که استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی را قادر به ارزیابی موارد زیر کند:

• ماهیت منافع آن در واحدهای تجاری دیگر و ریسک‌های مرتبط با آن منافع.
• آثار آن منافع بر وضعیت مالی، عملکرد مالی و جریان‌های نقدی واحد تجاری.

دستیابی به هدف

برای دستیابی به هدف مذکور، واحد تجاری باید موارد زیر را افشا کند:

• قضاوت‌ها و مفروضات عمده‌ای که در تعیین ماهیت منافع در واحدهای تجاری دیگر یا مشارکت‌ها بکار رفته است.
• اطلاعاتی درباره منافع در واحدهای تجاری فرعی، مشارکت‌ها و واحدهای تجاری وابسته، و واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده.

دامنه کاربرد

این استاندارد باید توسط واحدهای تجاری که در واحدهای تجاری فرعی، مشارکت‌ها، واحدهای تجاری وابسته، و واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده منافع دارند، بکار گرفته شود.

قضاوت‌ها و مفروضات عمده

واحد تجاری باید اطلاعاتی درباره قضاوت‌ها و مفروضات عمده مورد استفاده برای تعیین وجود کنترل، کنترل مشترک یا نفوذ قابل ملاحظه بر واحدهای تجاری دیگر را افشا کند.

وضعیت واحد تجاری سرمایه‌گذاری

هرگاه واحد تجاری اصلی به این نتیجه برسد که یک واحد تجاری سرمایه‌گذاری است، باید اطلاعاتی درباره قضاوت‌ها و مفروضات عمده مورد استفاده برای تعیین این وضعیت را افشا کند. همچنین باید آثار تغییر وضعیت به واحد تجاری سرمایه‌گذاری را بر صورت‌های مالی گزارش دهد.

منافع در واحدهای تجاری فرعی

واحد تجاری باید اطلاعاتی افشا کند که برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی تلفیقی، درک ترکیب گروه و سهم دارندگان منافع فاقد حق کنترل از فعالیت‌ها و جریان‌های نقدی گروه را امکان‌پذیر کند. همچنین باید اطلاعاتی درباره محدودیت‌های عمده و ریسک‌های مرتبط با منافع واحد در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌شده ارائه دهد.

ماهیت و میزان محدودیت‌های عمده

واحد تجاری باید محدودیت‌های عمده مربوط به دسترسی به دارایی‌های گروه و تسویه بدهی‌های گروه را افشا کند.

ماهیت ریسک‌های مرتبط با منافع واحد تجاری در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده

واحد تجاری باید هر قراردادی که می‌تواند واحد تجاری اصلی یا واحدهای تجاری فرعی آن را ملزم به حمایت مالی از یک واحد تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده کند افشا کند. همچنین باید توضیحی درباره عوامل مربوط به اتخاذ چنین تصمیمی ارائه دهد.

آثار تغییرات در منافع مالکیت واحد تجاری اصلی در واحد تجاری فرعی

واحد تجاری باید جدولی ارائه دهد که آثار تغییر در منافع مالکیت در واحد تجاری فرعی که منجر به از دست دادن کنترل نمی‌شود را بر حقوق مالکانه قابل انتساب به مالکان واحد تجاری اصلی نشان دهد.

آثار از دست دادن کنترل واحد تجاری فرعی طی دوره گزارشگری

واحد تجاری باید سود یا زیان محاسبه‌شده طبق استانداردهای حسابداری مرتبط و موارد مرتبط را افشا کند.

منافع در مشارکت‌ها و واحدهای تجاری وابسته

واحد تجاری باید اطلاعاتی افشا کند که برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی امکان‌پذیر کند ماهیت، میزان و آثار مالی منافع واحد تجاری در مشارکت‌ها و واحدهای تجاری وابسته را ارزیابی کنند. همچنین باید اطلاعاتی درباره ریسک‌های مرتبط با منافع واحد تجاری در مشارکت‌های خاص و واحدهای تجاری وابسته ارائه دهد.

ماهیت، میزان و آثار مالی منافع واحد تجاری در مشارکت‌ها و واحدهای تجاری وابسته

واحد تجاری باید اطلاعاتی درباره هر مشارکت و واحد تجاری وابسته‌ای که برای واحد گزارشگر بااهمیت است افشا کند.

ریسک‌های مرتبط با منافع واحد تجاری در مشارکت‌های خاص و واحدهای تجاری وابسته

واحد تجاری باید تعهدات مرتبط با مشارکت‌های خاص و بدهی‌های احتمالی تحمل‌شده در ارتباط با منافع واحد تجاری در مشارکت‌های خاص یا واحدهای تجاری وابسته را افشا کند.

منافع در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده

واحد تجاری باید اطلاعاتی افشا کند که برای استفاده‌کنندگان صورت‌های مالی امکان‌پذیر کند ماهیت و میزان منافع واحد تجاری در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده و ارزیابی ماهیت ریسک‌های مرتبط با این منافع را ارزیابی کنند.

ماهیت منافع

واحد تجاری باید اطلاعات کیفی و کمّی درباره منافع خود در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده افشا کند.

ماهیت ریسک‌ها

واحد تجاری باید خلاصه‌ای از موارد مرتبط با منافع خود در واحدهای تجاری ساختاریافته تلفیق‌نشده ارائه دهد و حداکثر آسیب‌پذیری از زیان ناشی از این منافع را افشا کند.

تاریخ اجرا

الزامات این استاندارد در مورد کلیه صورت‌های مالی که دوره مالی آنها از تاریخ 1/1/1400 و بعد از آن شروع می‌شود، لازم‌الاجراست.

مطابقت با استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی

با اجرای الزامات این استاندارد، مفاد استاندارد بین‌المللی گزارشگری مالی 12 افشای منافع در واحدهای تجاری دیگر نیز رعایت می‌شود.

پیوست‌ها

پیوست الف: اصطلاحات تعریف‌شده

این پیوست شامل تعریف اصطلاحاتی مانند درآمد حاصل از واحد تجاری ساختاریافته و منافع در واحد تجاری دیگر است.

پیوست ب: رهنمود بکارگیری

این پیوست شامل رهنمودهایی برای کاربرد بندهای 1 تا 43 و مثال‌هایی برای توصیف وضعیت‌های فرضی است.

این استاندارد حسابداری با جزئیات کامل، نحوه افشای منافع واحدهای تجاری در واحدهای تجاری دیگر را تشریح می‌کند و تأکید بر اهمیت شفاف‌سازی و افشای مناسب اطلاعات مالی دارد. با رعایت این استاندارد، واحدهای تجاری می‌توانند به شفافیت بیشتری در گزارش‌های مالی خود دست یابند و اعتماد سرمایه‌گذاران و استفاده‌کنندگان اطلاعات مالی را افزایش دهند.